Otomobillerde Yarı Otomatik ve Tam Otomatik Vites Farkı
Kullanım rahatlığı açısından otomatik vites araçlar gün geçtikçe daha çok tercih sebebi oluyor. Piyasaya daha fazla araç çıkması sonucu daha çok sürücü, özellikle şehir içinde araba kullananlar, kullanım rahatlığı sunması açısından otomatik vites kullanmaya başlıyor. Talep arttıkça da üreticiler daha çok otomatik vites araç üretmeye devam ediyor. Otomobillerde yarı otomatik ve tam otomatik vites farkı ise bu talebin artmasıyla biraz daha gündeme gelmeye başladı.
Aslında tam otomatik ve yarı otomatik şanzımanlar arasında kullanım açısından hiçbir fark bulunmuyor. Araçta yine debriyaj yok, siz sadece ileri, geri ve boş seçeneklerini kullanıyorsunuz. Ayrıca tiptronik vites seçeneği varsa bu özelliği de yine debriyaj olmadan ancak vites geçişlerini kendiniz kontrol ederek de kullanabiliyorsunuz. Otomobillerde yarı otomatik ve tam otomatik vites farkı neden kaynaklanıyor sorusunun cevabı özünde kavrama ile ilgili. Yarı otomatik vites tek kavramalıdır. Basit bir mantıkla debriyaja basma işlemini sizin yerinize arabanın kendi yapması olarak açıklanabilir. Bu durumda vites geçişlerini, özellikle kalkışta ve ikinci viteste hissedersiniz. Dur kalk trafikte de yine bu geçişler hissedilir.
Tam otomatik vitesler ise çift kavrama prensibiyle çalışmaktadır. İlk kavrama debriyajın görevini yaparak vitesi değiştirmeye hazırlanırken, diğer kavrama da sonraki vitesi hazırlar. Böylece vites geçişleri mümkün olduğunca az hissedilir. Otomobil üreticileri aynı zamanda kendi geliştirdikleri teknolojiler sayesinde bu konforu daha ileri noktaya taşımaya çalışıyorlar. Klasik usül yarı otomatik viteslerde yokuş kalkışlarında kaydırma daha fazla gerçekleşirken, tam otomatik viteslerde bu daha az yaşanır. Ancak son yıllarda pek çok modelde sunulmaya başlanan yokuş kalkış desteği (hill holder) sayesinde artık çok dik yokuşlarda bile araçlar belli bir süre de olsa geri kaymadan sabit kalabiliyor.
Otomatik vitesli arabaların manuel vitesli arabalara kıyasla negatif ve pozitif yönlerine baktığımızda otomatik vitesin en büyük faydası kullanım kolaylığı. Özellikle yoğunluk olan şehir içi dur kalk trafikte otomatik vites kullanmak sizi sürekli vites değiştirmekten kurtarır. Manuel (düz) vites araçlarda ise otomatik vitese oranla daha az yakıt tüketimi sağlanabiliyor. Bunun yanında son yıllarda manuel vites araçların ekranındaki vites arttırmanız ya da düşürmeniz gerektiğini gösteren uyarılar da aracınızı ideal devirde kullanmanıza destek oluyor.
Son yıllarda artan rekabet nedeniyle araba üreticileri pek çok yeni geliştirme yapıyor. Şanzımanlarda yapılan yenilikler sonrasında da eskiden bu iki seçenek arasındaki farklar git gide kapanmaya başladı. Artık günümüzde otomatik ve yarı otomatik vites kavramları birbiriyle iç içe girmiş durumda. Otomobillerde yarı otomatik ve tam otomatik vites farkı sorusuna cevap ararken dikkat edilmesi gereken noktalar da böylelikle giderek azalıyor. Bu farkların azalması sonucu artık sıfır ya da ikinci el otomobil alım satım işlemlerinde şanzımanın tam ya da yarı otomatik olması yeri geldiğinde önemsiz bir detay olarak bile görülebiliyor. Özetlemek gerekirse günümüzde eskiye kıyasla tam otomatik ve yarı otomatik vites farkı giderek önemini kaybediyor. Yeni geliştirmelerin daha da entegre olmasıyla yarı otomatik ve tam otomatik vites farkı giderek azalmaya devam edecek gibi görünüyor.
