Kış lastiği ne zaman kullanılır?
Her ne kadar bizim açımızdan önemi biraz geç anlaşılmış olsa da kış lastiği, soğuk havalarda daha fazla aranır oldu.
İlk olarak sözlük tanımından başlayalım. Kış lastiği, +7 santigrat derecenin altındaki sıcaklıklarda yaz lastiklerine göre daha geç sertleşip yolu daha iyi tutar. Ayrıca sırt deseni sayesinde suyu daha iyi tahliye ederken, kaygan zeminlerde daha iyi bir tutunma sunar. Bunun yanında yine aynı koşullarda daha kısa fren mesafesi sağlayarak trafikte daha güvenli yolculuk sunuyor. +7 santigrat derecenin üzerindeki sıcaklıklarda ise bu avantajların dezavantaja dönüştüğünü de belirtmemiz gerekiyor.
Görsel: istockphoto.com
Kış lastiği seçiminde nelere dikkat etmek gerekli?
İlk olarak dikkat etmeniz gereken nokta tabi ki ölçü. Araba modelinizin kullanım kılavuzunda, torpido gözünün içerisinde veya kapı içlerindeki etiketlerde, arabanız için uygun ölçülere ulaşabilirsiniz. Eğer buralarda bulamazsanız yetkili servisler size lastik boyutları konusunda yardımcı olacaktır.
Lastik mutlaka son beş yıl içerisinde üretilmiş olmalıdır. Lastik üzerinde DOT olarak adlandırılan 4 haneli bir rakam size bu bilgiyi verecektir. Bu dört hanenin ilk ikisi haftayı sonraki iki hane ise seneyi verir. Yani DOT 0114 dediğimiz zaman lastiğin 2014 yılının ilk haftasında üretildiğini söyleyebiliriz. Lastiklerin diş derinliği ise 4 mm’nin üzerinde olmalıdır. Lastik etiketleme uygulaması ile lastiğin tüketim, ses seviyesi gibi bilgilere ulaşabilir ve mümkün olduğunda yakıt tasarrufuna yönelik ve ses seviyesi düşük lastikleri seçmelisiniz.
Lastikler mutlaka dörtlü set olarak alınmalıdır. Sadece çekişin olduğu tekerleklere kış lastiği takılmasının faydası olmadığı gibi sürüş güvenliğini de tehlikeye düşürür.
Kış lastiğini kimler kullanmalı?
Yoğun kış geçiren illerin tamamında kış lastiği kanunen zorunlu olmasa dahi kullanılmalı. Ticari, binek veya dört çeker tüm taşıtlar kış lastiği kullanmalıdır. Özellikle dört tekerlekten çekişli araç kullanıcıları otomobillerinin, her koşulda yol alabileceğini düşünseler de bu her zaman doğru değildir. Kış lastiği sadece yolda gidebilmek için değil fren esnasında otomobilin durması için de gereklidir. Bu nedenle tüm otomobil modellerinin kış lastiği kullanması gerekmektedir.
Daha önce yaptığımız bir testte bunu karşılaştırmıştık. Volvo’nun dört tekerlekten çekişli modeli XC60’n yaz lastiklerini, önden çekişli XC70 modeli ise kış lastiklerini takarak Kartepe’ye doğru yola çıktık. Otoyol sürüşlerinde kayda değer bir fark olmasa da Kartepe’ye doğru tırmanmaya başlayıp hava koşulları sertleştiğinde dört tekerlekten çekişin çok da bir faydası kalmamıştı. Önden çekişli XC70 ise kış lastikleri ile neredeyse patinaja bile düşmeden kolayca tırmanıyordu. Bu haber bize bir kez daha kış lastiğinin çekiş sistemine bakılmadan kullanılması gerektiğini kanıtlamış oldu.
Yasal bakımdan kış lastiği hangi araçlara zorunlu?
2012 yılında çıkarılan yasa ile Türkiye genelinde kış lastiği kullanımı tüm ticari araçlara zorunlu kılındı. 2013 yılında ise yasa kapsamı genişletilerek binek otomobillerde yasaya eklendi.
Kış lastiği ne zaman değiştirilir?
1 Aralık - 1 Nisan arasını kapsayan uygulamanın tarihleri valiliklerin inisiyatifine bırakıldı. Hava koşullarına göre valilikler uygulamayı farklı zamanlarda başlatma yetkisine sahip.
Aracında kış lastiği bulunmayan sürücüler para cezasına çarptırılırken, kış lastiği takılana kadar araç trafikten men ediliyor.
Kış lastiği nasıl saklanır?
Kış lastiği ile diğer lastiklerin saklama şeklinde bir farklılık yoktur.
Eğer aracınızı 1 aydan fazla bir süre boyunca kullanmayacaksanız, kış lastiklerinizi de aracınızın üzerinde açık havada, dışarıda tutmamalısınız. Çünkü bu şekilde bir kullanım lastiklerinize zarar verecek ve lastiklerinizin performansını azaltacaktır.
Kış lastikleri, açık havada kaldıklarında ve uzun süre kullanılmadıklarında (bir ay veya daha fazla) kauçuk yapısında değişimler meydana gelebilir.
Bu nedenle (özellikle bir aydan uzun süre için) kış lastiklerinin araçtan çıkartılarak daima serin, kuru, temiz ve kapalı bir ortamda depolanmasını önermekteyiz. Böylelikle lastiklerin üzerindeki yük kalkacaktır.
Lastiklerinizi depolamak için lastikleri üst üste, tercihen paletler üzerinde yere değmeyecek şekilde yerleştirmeniz gerekmektedir. Her dört haftada bi, lastiklerinizin yönünü değiştirmeniz sağlıklı olacaktır. Yalnızca, lastikler jantların üzerine takılı ise, dikey bir konumda ve raflar üzerinde, tek sıra halinde şişirilmiş bir şekilde depolanmalıdır. Lastiklerinizin yüzeylerinin kauçuğu bozabilecek maddelerden uzak bir şekilde depolandığından emin olunuz.
Bu maddelere maruz kalan lastikler, dayanıklılıklarını kaybedebilir. Tekrar kullanıldığında ise umulmadık sonuçlara neden olabilir ve sizi istenmeyen zor durumlara sokabilir.
