Bir araba almayı düşünüyorsanız belirleyeceğiniz ilk kriterlerden biri, satın alacağınız otomobilin fiyatı olacaktır. Bu yüzden de sık sık karşılaştırmaya gidilir: Beklediğiniz performans, teknoloji ve yıllık maliyeti acaba hangi markanın hangi araba modeli bütçenize en uygun şekilde karşılayacaktır? İnternette saatler süren araştırmalar, otomotiv konusunda bilgili arkadaşlara danışmalar derken sonunda karar verilir.
Eğer alacağınız arabanın kategorisini kesin bir şekilde değiştirdiyseniz ve çevreye duyarlı bir araç modeli almaya karar verdiyseniz de karşımıza bir seçim daha çıkıyor: hibrit (melez) mi seçmeli yoksa elektrikli araba mı?
Görsel: istockphoto.com
Elektrikli araba teknolojisi günümüzde yeni yeni konuşulmaya başlandıysa da aslında yakıtlı arabalardan çok daha önce dünyaya geldi. İçten yanmalı motorların üretilmeye başlaması ile satış fiyatı elektrikli arabalara göre çok daha düşük olan bu modeller, fiyat anlamında insanlara daha cazip gelmeye başladı ve yıllar sonra elektrikli arabalar unutuldu. Ancak dünyaya iyi bakmadığımız çok açıktı ve karbon salınımı gitgide artıyordu. Böylece yeniden elektrikli arabaları konuşur olduk ve "Teknoloji çok gelişti, sonunda yapmışlar." dedik. Halbuki bu teknoloji yıllar önce vardı.
Dünyaya iyi bakabilmek için son zamanlarda bazı adımlar atıldı. 90'lı yıllarda Kuzey Amerika ve Avrupa'da, otomobillerin karbon salınımını azaltmak için çeşitli düzenlemeler yapıldı. 2016 yılında imzalanan Paris İklim Anlaşması süreci daha da hızlandırdı ve otomobil üreticilerini bu konuyla ilgili daha çok düşünmeye itti. 2040 yılına gelindiğinde Avrupa'da yalnızda elektrikli arabaların kalması bekleniyor.
Bu süre zarfında ise bazı sürücülerin seçimleri değişmeye başladı bile. Siz de onlardan biriyseniz ve elektrikli mi yoksa hibrit araba mı tercih edeceğinize dair kafanız karışıksa gelin avantajlarını ve dezavantajlarını yakından inceleyelim.
Hibrit arabalar, adı üstünde melez arabaların iki farklı araç motoru var. Yakıt ile çalışan içten yanmalı motor ve elektrikli motor. Yani hibrit araba tercih ederseniz, yakıt almaya devam edecekseniz. Ancak hatırlatalım: Hibrit otomobil sistemi, yakıtı mümkün olduğunca az kullanmanızı ve aynı yakıtla çok uzun mesafeler kat etmenizi sağlıyor. Eğer plug-in hibrit seçmiyorsanız elektrikli motor kendi kendini şarj ediyor. Tam elektrikli bir araba tercih ederseniz arabanızın yalnızca elektrikle çalışan bir motoru olacak ve yakıta ihtiyaç duymayacaksınız. Sistemin pilleri prize takılarak şarj edilecek. Ancak fren enerjisinin geri kazanıldığını da unutmayın. Elektrikli arabalar, mümkün olduğunca harcadığı enerjiyi geri kazanmak üzere tasarlandı.
Elektrikli araba motorlarının enerjisi tükendiğinde yolda kalma riskiniz yüksek ancak hibrit araba modellerinde böyle bir durum söz konusu değil.
Fiyatlandırma meselesiyse pek değişmedi, elektrikli otomobillerin fiyatları hibrit otomobillerin neredeyse iki katı. Ancak çevreye olan duyarlılığı da hiçtir araçlarda bulunan yakıta ihtiyaç duymadığı için yine çok daha fazla. Aradaki fiyat farkının da önümüzdeki yıllarda kapanacağı ya da azalacağı öngörülüyor.
Görsel: istockphoto.com
Maliyet hesaplarına bir göz atmak gerekirse, elektrikli bir arabayı (örneğin BMW i3) evde şarj ettiğiniz zaman 100 km için ortalama 5 TL harcıyorsunuz. Hibrit bir modelin (örneğin Toyota Yaris Hybrid) 100 km için maliyeti ise 3.3 lt yakıt anlamına geliyor.
Vergilendirme sistemi nasıl işliyor? BMW i3'ten diğer elektrikli otomobiller gibi MTV alınmıyor. Hibrit modellerden ise yine Toyota Yaris Hybrid'i ele alalım. Yılda 1300 TL MTV ödenmeniz bekleniyor. BMW i3'ten 60 bin km ya da 3 yılda bir bakım yapılması isteniyor. Yetkili servisin her bakımı 1200 TL demek. 5 yıllık servis ve MTV maliyeti 2400 TL anlamına geliyor. Toyota Yaris Hybrid için de 15000 km ya da 1 yıllık bakım bakım beklentisi mevcut. 5 yıllık bakım ve MTV maliyeti ise ortalama 11 bin lira gibi bir ücret anlamına geliyor.
Yıllık maliyet konusunda elektrikli arabaların daha avantajlı olduğunu söylemek mümkün. Ancak iş performansa geldiğinde ise hibrit modeller öne geçiyor. Elektrikli otomobil modellerinin çoğunluğu hızlanma ya da stabil olmayan sürüşlerde menzil konusunda sıkıntı yaşayabiliyorlar. Hibrit araçlar ise standart bir araca göre daha küçük bir yakıt motoru bulunuyor. Araçlar hızlı bir şekilde harekete geçmek istediğinde bu gücü sağlayan büyük bir motora ihtiyaç duyar. Hibrit modellerde daha küçük ve hafif parçaların kullanımı, silindir sayısının azaltılması ile motora maksimum yükleme sağlanır. Motorun hafifliği ise aracın hızlanırken daha az güce ihtiyaç duyması demektir.
