Trafiğe çıkan araç sayısı arttıkça trafikte meydana gelen kaza sayısı artar. Kazalar, farklı alt başlıklar altında değerlendirilir. Kazanın çeşidine göre kazaya karışan araç hafif hasarlı bir şekilde kazayı atlatabilir. Öte yandan bazı kazalar sonucunda araç o kadar büyük zarar görür ki artık o aracın kullanılma ihtimali kalmaz. Büyük bir kaza sonucu kullanılamaz hale gelen araçlara pert denir.
Kazalar, sürücü hatası kaynaklı yaşanabilir. Bazı kazalar ise araç bakımının ihmal edilmesinden ötürü oluşan mekanik arızalar sonucu meydana gelir. Kazaya sebep olan nedenler şöyle listelenebilir:
- Hava şartlarına uygun bir sürüş ve lastik kullanmamak
- Çok hızlı sürülen araçla duran bir başka araca çarpmak
- Araç takip mesafesini çok kısa tutmak
- Dikiz aynaları kontrol etmeden araç sürmek
- Şerit değiştirirken veya sağa, sola dönüşlerde sinyal vermemek
- Kırmızı ışıkta durmamak
Bu sebeplere ek olarak aracı alkollü kullanmak gibi asla yapılmaması gereken eylemler içerisinde bulunmak, sonu ölümlü biten kazalara neden olur. Trafik kurallarının ne amaçla konulduklarını anlamak, sürücü kaynaklı araba kazalarının azalmasına neden olur.
En Çok Görülen Araba Kazaları
Araç kazalarının en önemli sebebi sürücü hatalarıdır. Bundan dolayı trafik kurallarına uymak ve dikkatli bir şekilde araç sürmek çok önemlidir. Belirtilen azami hız limitinin üzerinde araç kullanmak, sürüş sırasında cep telefonu kullanmak, yaya geçidinde yayaya yol vermemek, hatalı park gibi onlarca neden insan hatasından oluşur. İnsan hataları sonucu oluşan kaza çeşitleri:
- Zincirleme Kaza
- Arkadan Çarpma
- Devrilme
- Karşılıklı Çarpma
- Vur Kaç
Bu tarz kaza çeşitleri sonucu ortaya istenmeyen durumlar çıkar. Kaza sonrası soğukkanlı kalmak zordur. Panik ve öfke kaynaklı eylemler araç kazalarından sonra sık karşılaşılan hareketlerdir. Bu tarz anlık ve düşünülmeden sergilenen hareketlerin önüne geçebilmek adına kaza sırasında neler yapılacağını bilmek gerekir. İlk olarak kaza sonrası aracı durdurmak ve beklemek gerekir. Beklerken, nabız düşer ve daha soğukkanlı hareket edilir. Sakinleştikten sonra ilk yapılması gereken şey, kaza alanına reflektör koyup, diğer araçları uyarmaktır. Araç kazası sırasında hiçbir şey dokunmamak gerekir. Kazayı olduğu gibi kaza yerinin ve araçların fotoğrafını çekmek kaza soruşturması açısından önemlidir. Kaza tutanakları hazırlanırken, fotoğraflardan yararlanılır. Bu sayede kazada hangi tarafın ne kadar kusurlu olduğunun tespiti sağlanır. Bu anlamda kaza mahallinin manipüle edilmeye çalışılması, suç kapsamında değerlendirilir.
Araç Kaza Tespit Tutanağı
Trafik kazalarının kaçınılmaz olarak nitelendirildiği bir ortamda araç kaza tespit tutanağı her araçta bulunması gereken bir evraktır. Kazalardan dolayı, kazazedeler ve kazaya karışmasa bile kaza yerinden geçmek durumunda kalan diğer araçların sürücüleri mağduriyet yaşarlar. Diğer araçlar kaza yüzünden trafikte saatlerce beklemek zorunda kalırlar. Trafik zabıta görevlilerinin beklenmesi, görevliler gelmeden kazaya karışan araçların hareket ettirilememesi gibi nedenler dolayı kaza sonrası saatlerce süren bir trafik oluşur. Bu tarz mağduriyetlerin yaşanmaması adına araç kaza tespit tutanağı kullanılır. Ölümlü veya yaralı bir kazazede bulunmadığı takdirde trafik zabıtalarını çağırmaya gerek yoktur. Yalnızca maddi hasarın söz konusu olduğu araç kazalarında, araç kaza tespit tutanağı ile sorun çözülür. Araç kaza tespit tutanağı doldururken dikkat edilmesi gereken hususlar vardır:
- Araç hareket ettirilmeden, farklı açılardan fotoğrafları çekilir.
- Tutanağı kazaya karışan araçların sahipleri doldurur.
- Kazaya karışan taraflar, tutanağı hazırladıktan sonra ıslak imzalarını atar.
- Trafik poliçe numaraları ve tarafların sigorta şirketlerinin belirtilmesi gerekir.
- Kazanın oluş şekli anlaşılır bir dille yazılmalıdır.
- Kaza anında araçların konumunu belirtmek adına kaza yerinin krokisi çizilmelidir.
Bu kontrol noktaları üzerinden ilerlenerek doldurulan araç kaza tespit tutanağı, gerekli mercilerce onaylandıktan sonra işlemler başlar. Kazaya karışanlar kusurları oranında ödemeleri gereken tutarlar kararlaştırılır.
Araç Kaza Tespit Sorgulama
İkinci el araç alımı sırasında en sık araştırılan konu, alınacak olan aracın hasar kaydıdır. Çünkü araçların hasar kayıtlarına ulaşıldığında, aracın geçmiş kaza bilgileri görüntülenebilir. Aracın karıştığı kazaların boyutları bilinirse aracın değerini net olarak belirlemek kolaylaşır. Araç kaza kontrol konusunu halledilmek adına çeşitli yöntemler mevcuttur. Araç kaza sorgulama tekniklerinden bir tanesi www.sigortam360.com sitesine girip, hasar sorgulama seçeneğini kullanmaktır. Hasar kayıtlarına ulaşılacak olan aracın plaka numarası sistemdeki boşluğa yazılır ve sorgula butonuna tıklanır. Sistem ilgili plakaya araç geçmiş kaza bilgilerini listeler. Çağrı merkezi aranarak da plakası bilinen aracın geçmiş kaza bilgileri öğrenilebilir. Dakikası 4.5 TL olan çağrı merkezinin numarası; 11890 numarasıdır. Araç kaza sorgulama yapabilmek için SMS yöntemi değerlendirilir. Aracın plakası 5664 numarasına mesaj olarak gönderilir. Bu şekilde plakaya ait geçmiş kaza bilgileri öğrenilir.
Araç Hasar Tespit Bilirkişi Raporu
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi, araç kaza tespit tutanağının girildiği sistemdir. Tutanağın sisteme girişi yapıldıktan 3 iş günü sonra sonuçlar açıklanır. Hangi tarafın ne kadar kusuru bulunduğu taraflara iletilir. Tarafların sigorta şirketleri, mutabakata varamaz ise kaza tutanak dosyası, Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonuna iletilir. Araç hasar tespit bilirkişi raporu hazırlanır. Bu rapor doğrultusunda nihai karar verilir. Kazanın tarafları rapor sonuçlarını, www.sbm.org.tr üzerinden öğrenebilirler. Kaza tespit tutanağı sorgulama ve itiraz seçeneği tıklanır. Bu seçenek üzerinden nihai karara itiraz edilebilir. Araç kaza tespit raporu ile kimin ne kadar kusurlu olduğu belirlenir.
